Defensie keuring voor vrouwen: gelden andere eisen?

In januari 2018 maakte de minister van Defensie in de Tweede Kamer iets bekend wat in ruim 350 jaar niet was gebeurd: er was een vrouw begonnen aan de opleiding tot Marinier. Ze had dezelfde keuring doorstaan als haar mannelijke collega's. Een uitzondering was er niet gemaakt, want die bestaat niet. Sinds 1 januari 2017 mogen vrouwen solliciteren bij het Korps Mariniers, en de toelatingseisen zijn voor mannen en vrouwen gelijk.

Dat principe geldt bij de hele krijgsmacht. Er gelden geen aparte eisen voor vrouwen. Wat je moet kunnen, hangt af van de functie waarop je solliciteert. Een functie met veel fysiek werk vraagt meer dan een functie achter een bureau, voor iedereen.

In dit artikel lees je wat Defensie daar zelf over zegt, wat dat betekent voor de fysieke test, welke functies openstaan en hoe je je als vrouw het best voorbereidt.

Gelden er andere eisen voor vrouwen bij Defensie?

Nee. Dat staat zwart op wit in antwoorden van de staatssecretaris van Defensie op Kamervragen uit april 2022. Aanleiding was het voorkeursbeleid: Defensie wil meer vrouwen en kan een vrouw voorrang geven bij een sollicitatie of bevordering. Kamerleden vroegen zich af of daarmee de lat lager kwam te liggen.

Het antwoord was helder. Kwaliteit blijft leidend en er gelden geen verschillende eisen voor verschillende groepen medewerkers. De staatssecretaris schreef dat "de kwaliteitseisen niet worden aangepast". Een vrouw kan alleen de voorkeur krijgen als zij even geschikt is als een mannelijke kandidaat. Het voorkeursbeleid verandert volgens hetzelfde antwoord de volgorde van het proces, en laat het oordeel over je geschiktheid ongemoeid.

Voor jou betekent dat: je doorloopt exact dezelfde keuring als een man die op dezelfde functie solliciteert.

Waar hangen de eisen van af?

Van je functie. Defensie kijkt per functie welke eisen passen bij het werk. In dezelfde Kamerbrief staat dat een functie zonder fysieke taken, bijvoorbeeld bij het cybercommando, ook geen fysieke eisen hoeft te hebben. Voor gevechtsfuncties liggen de eisen juist hoog.

Dat zie je terug in de fysieke test. Volgens de keuringsbrochure van Defensie valt elke functie in een cluster, van licht tot zwaar. Hoe hoger het cluster, hoe zwaarder de onderdelen: meer gewicht op je rug, een zwaardere kist om te dragen en een langere afstand om te rennen.

Gelden bij de fysieke test andere normen voor vrouwen?

De keuringsbrochure van Defensie noemt normen per cluster en maakt daarin geen onderscheid tussen mannen en vrouwen. [CHECK: bevestigen met actuele informatie of ervaring van coachees] De test is opgebouwd uit taken die je als militair in het veld moet kunnen uitvoeren: lopen met bepakking, een munitiekist tillen en dragen, rennen, graven en een parcours met klimmen en kruipen.

Die taken zijn voor iedereen even zwaar. Een rugzak van een bepaald gewicht weegt hetzelfde op de rug van een vrouw als op die van een man. Gemiddeld hebben vrouwen minder spiermassa, vooral in het bovenlichaam. Dezelfde last vraagt daardoor relatief meer van je lichaam. Dat is geen reden om af te haken. Het is wel een reden om gerichter en eerder te beginnen met trainen.

Lees ook: Defensie keuring in Amsterdam: wat kun je verwachten?

Welke functies staan open voor vrouwen?

Alle functies. Dat is een betrekkelijk recente situatie. Vrouwen werkten voor het eerst voor Defensie tijdens de Tweede Wereldoorlog, toen nog vooral als verpleegster, typiste of boekhouder. Daarna gingen er stap voor stap meer functies open.

Het Korps Mariniers volgde in 2017. Het laatste bastion viel in januari 2020, toen de marine vrouwen toeliet als bemanningslid op onderzeeboten. Een jaar eerder hadden zes vrouwen bij wijze van proef meegevaren. Sindsdien staat er bij Defensie geen enkele functie meer dicht voor vrouwen.

Defensie wil ook actief meer vrouwen binnenhalen en voert daar campagnes voor. De eisen veranderen daar niet door.

Kunnen vrouwen Marinier worden?

Ja, onder dezelfde voorwaarden als mannen. De opleiding tot Marinier geldt als een van de zwaarste van Defensie. In 2022 liet de staatssecretaris weten dat de fysieke eisen voor het Korps Mariniers niet worden aangepast.

Hoe zwaar die route is, bleek bij de eerste vrouw die eraan begon. Ze startte in januari 2018 en stopte in september van dat jaar, na een tweede blessure. De minister liet weten dat ze het besluit betreurde en respect had voor het feit dat ze eraan begonnen was.

Wil je Marinier worden, dan is de keuring pas het begin. Het loont om je fysiek voor te bereiden op wat daarna komt, en om op te bouwen zonder jezelf te blesseren.

Lees ook: Wat maakt de Korps Mariniers selectie zo zwaar?

Is de psychologische keuring anders voor vrouwen?

Nee. De psychologische keuring is voor iedereen hetzelfde: een persoonlijkheidsvragenlijst, een capaciteitentest en een gesprek met een psycholoog. In dat gesprek gaat het over je motivatie, hoe je omgaat met tegenslag en hoe je functioneert in een groep.

Het kan zijn dat de psycholoog vraagt hoe je denkt te functioneren in een eenheid met vooral mannen. Dat is geen strikvraag. Bereid je erop voor met een eerlijk antwoord, gebaseerd op situaties die je zelf hebt meegemaakt, op school, in je werk of in een sportteam.

Lees ook: Welke vragen stelt de psycholoog tijdens de Defensie keuring?

Hoe bereid je je als vrouw voor op de fysieke keuring?

Begin met de eisen van jouw functie. Zoek uit in welk cluster je functie valt en train op de onderdelen die daarbij horen. Algemene fitheid helpt, maar de test vraagt iets specifieks.

Kracht in je bovenlichaam. Veel vrouwen die we spreken, halen hier de meeste winst. Push-ups, optrekken en roeien maken het tillen en dragen van een kist een stuk makkelijker.

Lopen met gewicht. Train met een rugzak en bouw het gewicht langzaam op. Zo wennen je rug, heupen en voeten aan de belasting.

Uithoudingsvermogen. Werk aan een afstand die je in een vaste tijd moet rennen. Wissel rustige duurlopen af met intervaltraining.

Oefen in combinatie. Op de keuring doe je de onderdelen na elkaar. Oefen ze daarom ook achter elkaar, zodat je weet hoe je lichaam reageert als je al moe bent.

Bouw rustig op. Een blessure kost je meer tijd dan een week extra rust. Begin op tijd, zodat je niet in de laatste weken alles moet inhalen.

Lees ook: Wat is het verschil tussen fit zijn voor de sportschool en fit zijn voor Defensie?

Train je bij De Frontlinie samen met mannen?

Ja. Bij De Frontlinie train je in gemengde groepen, net als straks bij Defensie. Je krijgt een persoonlijk trainingsschema dat past bij jouw niveau en de functie waarop je solliciteert, wekelijkse begeleiding van je coach en maandelijkse trainingen op Kamp Eemstress. Je instructeurs hebben zelf bij Defensie gediend en weten wat de keuring van je vraagt.